1 Mayıs – Direniş mi yoksa dinlenme günü mü?

BALKANLAR 01.05.2023, 09:00 01.05.2023, 11:25
1 Mayıs – Direniş mi yoksa dinlenme günü mü?
© AA

Bosna Hersek’te 1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü, her yıl olduğu gibi bu sene de doğa gezileri ve pikniklerle kutlanıyor. 

Bosna Hersek’te, resmi tatil ilan edilen 1 Mayıs’ta, çalışanlar, aileleri ve arkadaşları ile Saraybosna yakınlarındaki mesire yerlerine akın ediyor. 

Eski Yugoslavya ülkelerindeki resmi tatil takvimlerinde 1 Mayıs - Uluslararası İşçi Bayramı, doksanların sosyal dönüşüm döneminde hayatta kaldı, ancak yeni zamanlarda önemini büyük ölçüde kaybetti.

90'lı yıllara kadar sosyalizmde işçi sınıfı kutsaldı ve o gün, daha doğrusu o günler, çünkü 2 Mayıs da kutlanıyordu, devrimi ve yeni bir devletin inşasını omuzlarında taşıyanlara bir teşekkür kutlamasıydı. 

O zamanlar, sabah nöbetleri ve geçit törenlerinden sonra aile, arkadaşlar veya çalışma grupları çevresinde piknik yapma geleneği vardı. Izgara yemekleri yiyen vatandaşlar, hayata kısa bir mola vererek hem rahatlar hem de eğlenirdi.

1 Mayıs kutlaması, bir bakıma Marks'ın formülasyonuna göre 1886'da "üç sekizlik düzen" (çalışma, dinlenme ve kültürel tanıtım için tahsis edilen sekizer saat) talep eden Chicago'daki işçilerin gösterilerinin anısını çağrıştıran işçi bayramının bir numunesiydi.

90'larda aniden yoksullaşan işçiler, birdenbire zenginleşen "geçişin şampiyonlarına" karşı saflara katıldığında, ideolojik alarmlar çaldı ve 1 Mayıs girişimleri genellikle "komünist" olarak tasvir edildi.

İşçi Bayramı, "uluslararası" niteliği sayesinde takvimlerde yerini aldı, yani kapitalist Almanya'da veya Fransa'da kutlanıyorsa burada da kutlanması gerekiyordu. Ancak bugün bile, örneğin Fransa, Yunanistan veya Türkiye'de 1 Mayıs, genellikle polisle çatışmaların da dahil olduğu büyük gösterilerle kutlanırken, bölge ülkelerinde 1 Mayıs kuzu çevirme yapılarak kutlanır.

Bugün, paradoksal bir şekilde, 1 Mayıs perakende zincirlerinin el ilanlarından fırlıyor. Nezaketen, orada bu bayramın isminden bahsetmiyorlar, ancak etten odun kömürüne kadar "bir barbekü için ihtiyacınız olan her şeyi" indirimli fiyatlarla bulabiliyorsunuz. 

Balkan News

Yorumlar (0)