Boşnakça “Köprülü Kent” manasına gelen Mostar, Bosna Hersek'in en fazla turist çeken şehirleri arasında yer alıyor. Peki Mostar'ı niçin ziyaret etmeli ve Mostar'da nereleri görmelisiniz?
Mostar'da ziyaret etmeniz gereken yerler:
1. Mostar Köprüsü
Hepimiz Mostar’daki Mostar Köprüsü’nü duymuşuzdur. Ancak köprü hakkındaki ilginç hikayeleri daha önce duydunuz mu?
Köprü, Kanuni Sultan Süleyman’ın isteği üzerine 1566 yılında yapıldı. Yapılma amacı Mostar’ın iki tarafını birleştirmekti.
Köprü ile ilişkilendirilen birçok efsaneden ikisini sizinle paylaşacağız:
Mimar Sinan'ın öğrencisi Mimar Hayrudin'in köprü projesini çizdiği biliniyor. Efsaneye göre, Hayrudin hiçbir zaman köprünün son halini görmedi. Sultan Süleyman, eğer köprü yıkılırsa mimar Hayrudin'i öldürteceğini söyledikten sonra, mimar Hayrudin köprünün bitiminden önce kaçtı.
İkinci bir efsaneye göre ise, köprünün başta korkuluğu yoktu. Korkuluk, köprüden geçen bir arabanın kazandığı ilk madeni parayı elinde sımsıkı tutan küçük bir çocuğun Neretva nehrine düşmesine neden olmasından sonra yapıldı. Çocuk parayı göstermek için annesine doğru koşuyordu. Çocuğu elinde madeni parayı sımsıkı tutmuş bir şekilde nehirden çıkardılar.
Köprünün şeklinin de ayrı bir hikayesi var. Köprünün nehirdeki aksine bakarsanız hayatı temsil eden bir daire göreceksiniz.
Tarihi köprü 1993 senesinde yıkıldı, 2004 senesinde ise nehirden çıkarılan taşlarla yeniden yapıldı. O zamandan beri UNESCO'nun koruması altında ve bugün de Mostar'ın doğu ve batısını birleştiriyor.
2. Eski Köprü Müzesi
Köprünün iki tarafıında da muhteşem taş kuleler bulunuyor.
Batıdaki kulenin ismi Halebija (Halebiya). Bir zamanlar en alt katlarda hapishane bulunuyordu, üstteki katlarda ise muhafızlar. Gözlemevi olarak da kullanıldı.
Neretva'nın sol yakasında, doğuda Tara kulesi bulunuyor. Yarım küre şeklindeki kule Osmanlı döneminde mühimmatın korunması için kullanıldı.
İçinde „Zaman içinde Mostar Köprüsü“ galerisi ile Eski Köprü Müzesi bulunuyor.
İlginç olan şey, müzenin yeraltı kazılarına girişinin olması.
Tara'nın arkasında 15'inci yüzyılın ilk yarısında yapılan Herceguša (Herseguşa) kulesi bulunuyor. İsmini onu inşa eden Herceg Stjepan Vukčić Kosača'dan (Hersek Styepan Vukçiç Kosaça) aldı.
3. Kriva ćuprija (Yamuk Köprü)
Kriva ćuprija (Yamuk Köprü), Mostar Köprüsü’nün yakınında bulunuyor.
Kriva ćuprija, 1558 senesinde Radobolja (Radobolya) nehrin üstünde inşa edildi ve Mostar Köprüsü'nün yapımından önce deneme yapısı olarak inşa edildiği düşünülüyor.
İlk hali 2001'de meydana gelen sel felaketinden yıkılıp UNESCO'nun inisiyatifiyle kısa süre sonra yenilendi.
Köprü nehrin kenarındaki güzel bahçeli kafe ve restoranlarla çevrili.
4. Tabhana
Mostar'da 18'inci yüzyılda 11 türden esnaf vardı fakat bunlardan sadece üçünün şehirde kendilerine mahsus yerleri vardı. Bunlardan ikisi tütün ve deri esnaflarıydı.
Mostar Köprüsü'nden birkaç metre uzaklıkta kalın duvarlarıyla ve ortasında havuzla bir tabhane bulunuyor. 17'inci yüzyılda aynı yerde deri işleme atölyesi yapılmıştı. Atölye, İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra da çalışıyordu, ancak deri Visoko'da işleniyor, burada sadece satılıyordu.
Şu anda burada Mostar kafe ve restoranlar bulunuyor.
Tabhana'nın girişinde çekiçlerin bakır panele vurma sesini duyabilirsiniz.
Tütüncüler dindar insanlardı. Onların farklı kokularından dolayı tütün esnafların kendine özel camisi vardı (Hacı Kurt Camii). Cami, 16'ncı yüzyılda Radobolja'nın kıyısında inşa edildi.
Hacı Kurt Camii ve Tabhana'nın yanında Mostar'daki tek korunan Hamam bulunuyor. Hamamın yapılma çalışmaları, 16'ncı yüzyılın sonlarından ve 17'nci yüzyılın başlarına kadar sürdü. Osmanlı İmparatorluğu'nun çöküşüyle hamam kapandı. 2015 senesinde de müze olarak çalışmaya devam etti.
5. Kujundžiluk
Kujundžiluk, Mostar'daki en benzersiz yerlerden biri. Kujundžiluk, bir zamanlar tüm bölgedeki olayların merkeziydi. Bir zamanlar bu yolda 500 zanaat atölyesi bulunuyordu.
Bugün de cadde capcanlı. Buradaki renkli kısa evler Mostar'dan otantik hediyelik eşyalar sunuyor.
Caddenin kısa olmasına rağmen üzerinizde derin bir etki yaratacaktır.
Kujundžiluk da Mostar Köprüsü ile birlikte UNESCO koruması altında.
6. Koski Mehmed Paşa Camii
Koski Mehmed Paşa Camii, Mostar Köprüsü'nden 100 metre uzaklıkta, Mostar'ın en eski yerinde, doğu tarafta bulunuyor.
Cami, Mehmed Koska tarafından 1617 senesinde yapıldı.
Savaş döneminin 1993 senesinde caminin minaresi yıkılmıştı, kısa süre sonra tekrar yenilendi.
Minareye çıkmaya karar vermeden önce sizi 90 dar ve kaygan merdivenin beklediğini bilmeniz gerekiyor. Klostrofobik ve yükseklik korkusu olanlara minareye çıkmayı önermiyoruz.
7. Karagöz Bey Camii
Caddenin devamında Karagöz Bey Cami'ye ulaşıyorsunuz. 1557 senesinde yapılan cami Mostar şehrinde en iyi korunmuş camidir. Caminin projesini Mimar Sinan üstlendi.
8. Mostar Saat Kulesi
Mostar Saat Kulesi, 1630 senesinde kol saatine sadece sınırlı sayıda kişilerin sahip olduğu dönemde yapıldı. Saat Kulesi'ni Fatima Hanım Šarić (Şariç) caminin yanında yaptırdı.
Saat Kulesi'nin ana görevi namaz vaktini bildirmesiydi ve kulenin sesinin Mostar'dan üç saat yürüyüş mesafesinde de duyulabildiği söyleniyor.
23 metre yüksekliğindeki kule ve etrafındaki tüm alan, 1991'de Aleksa Şantiç ile ilgili dizinin çekilmesi için kullanılıyordu. Şair bu kulenin önünde en büyük aşkı Zorica Šole'ye (Zoritsa Şole) evlenme teklifinde bulunmuş ve reddedilmişti.
9. Kutsal Teslis Katedrali
Kutsal Teslis Katedrali, Bosna Hersek'in Mostar kentinde bulunan bir Sırp Ortodoks katedral kilisesiydi. 1873 yılında yapılan bu Ortodoks kilisesi, Balkanlar'daki en güzel kiliselerden briydi. Kilise, 1992 senesinde tamamen yıkılmıştı. Kilisenin yeniden inşası 2010 senesinde başladı.
10. Kajtazova kuća (Kaytaz'ın evi)
Ružni sokak (Çirkin sokak) olarak bilinen Lučki most'un (Luçki most) yakınında Mostar'da günümüze ulaşan en eski ev bulunuyor. Ev, Mostar Köprüsü'nden önce 1520 senesinde taş ve tahtadan yaptırıldı.
Evin kadınlara ait kısmının (haremlik) bulunduğu yarısı korundu, aynı büyüklükte olan erkek alanı ise son savaşta yıkıldı. Erkek alanının (selamlık) daha renkli, güzel ve zengin olduğu söyleniyor.
Türkiye'den gelen Mostar Kadısı Kajtaz'ın yaptırdığı ev, Osmanlı döneminde mahkeme binası olarak kullanılıyordu. Buna delil olarak bahçedeki hapishane olarak kullanılan kulenin kalıntıları sunulabilir.
Kadı Efendi'nın 4 eşi vardı, bu sebepten dolayı 4 oda var. Odaların üçü ziyaretlere açık. En büyük eşin odası üst katta bulunuyor. Ve o odanın kapısı en yüksek.
Evi özel kılan dolap gibi yerleşik hamamın olması.
Haremliği ve selamlığı birleştiren tek şey küçük bir kapıydı. Yemek hazır olduğunda kadınlar kapıya vururdu. Sonra bu kapıya beton dökülerek duvar yapıldı.
Mostar'da ziyaretçilere açık iki Türk evi daha var: Muslibegović (Muslibegoviç) Evi ve Biščević (Bişçeviç) Evi.
11. Barış çan kulesi
Mostar'daki Barış çan kulesi 107,2 metre yüksekliğinde.
Katolik kilisesi, 1866 senesinde Osmanlılar'ın yardımıyla yapıldı. 1992 senesinde yıkıldıktan sonra, 2000'de tekrar inşa edildi.
Katolik kilisesi ve Fransisken manastırı'nda 50 bin batı ve doğu kaynaklı eski yazılar bulunuyor. Fransisken manastırı'nda 16'ncı ve 17'nci yüzyıldan İtalyan ressamların koleksiyonu bulunuyor.
Çan kulesi'nin üst tarafı camla kaplı. Bu yüzden rüzgar veya yükseklikten korkmanıza gerek yok.
12. Aleksa Šantić Lisesi
Barış çan kulesi'nin yakınında, İspanyol Meydanı'nda Eski lise olarak da bilinen „Aleksa Šantić“ Lisesi bulunuyor.
Lise, 1893'te kuruldu. Yapı, şimdiki görüntüsünü 1902 senesinde aldı.
Yugoslavya Krallığı döneminde en gelişmiş okullardan biriydi.
Bosna Hersek'te 19'uncu yüzyılın sonlarında gelişen Mağrip mimarisinde yapılan lise, bu sebepten dolayı biraz Saraybosna ve Brçko'daki belediye saraylarına benziyor.
13. Sky-walk
Sky walk, Mostar'daki Fortica tepesinde yeni atraksiyonlardan biri.
Uzunluğu 35 metre, yüksekliği 15 metre olan Sky walk'tan manzara inanılmaz görünüyor.
Fortica'da Zipline'ı deneyebilir veya sadece kahve içerek manzaranın keyfini çıkarabilirsiniz.
14. Mostar Köprüsü'nden atlayışlar
Mostar ile ilgili en ilgi çekici şeylerden biri de Mostar Köprüsü'nden Neretva nehrine atlayışlar. Geleneksel olarak 1968'den beri her yaz düzenleniyor.
Bu etkinlik Mostar'ın bir sembolü haline geldi. Köprüden balıklama atlamanın ismi „Mostar kırlangıcı“. Bu atlayış çok tehlikelidir ve sadece profesonel atlayıcılar yapabilir.
Size bir sır vereceğiz. Mostar'ın kırlangıçları, turistler aralarında yeterli para toplamadan atlamak istemeyecekler.
15. Mostar yarı maratonu
Organizatörler, Mostar yarı maratonunu „Mostar kartpostalı“ olarak adlandırıyor.
Eğer bu maratona katılırsanız, Neretva'nın yeşilliğinin, geniş bulvarların, Avusturya-Macaristan binaların ve grafittilerin keyfini çıkaracaksınız.
16. Mostar'da ne yemeli?
Mostar Köprüsü'nün batı tarafında bulunan „Šadrvan“ (Şadrvan) restoranda iki kişilik Nacionalna plata (38 KM) sipariş edebilirsiniz.
Bu tabakta kebap, japrak (yaprak sarması), dolma, sogan dolma (soğan dolma), klepe (mantı), iki Hadžijski ćevapi (Hacı kebabı) ve đuveč (güveç) bulunuyor.
Bu geleneksel restoranda, garsonlar geleneksel Bosna Hersek halk kıyafetiyle çalışıyor.
Nacionalna plata'nın yerine Neretva'dan lezzetli alabalık da yiyebilirsiniz.
Tatlıları da atlamayın: baklava, urmašice (hurma tatlısı) ili tufahije (tufahiya).
17. Güzel manzaralı kahve keyfi
Mostar Köprüsü'nün keyfini en iyi şekilde çıkarmak istiyorsanız Türk kahvesi içiniz. Kahve bakır cezvede yapılıyor, fincandan içiliyor ve lokum ile servis ediliyor.
Mostar'ı ne zaman ziyaret etmelisiniz
Mostar, Bosna Hersek'in en sıcak şehirlerinden biri. Şehir, ülkenin güneyinde, Neretva nehrinde bulunuyor. Eğer sıcak havaları sevmiyoranız, Mostar'ı ilkbahar veya sonbaharda ziyaret etmeniz gerekir.
Mostar, Dubrovnik ve Trebinje (Trebinye) gibi diğer turizm merkezlerinin yakınında bulunuyor. Bu da Mostar'ı ziyaret etmeniz için önemli sebeplerden biri.
Balkan News
