Bosna kasabı olarak tanımlanan ve Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (ICTY) daha önce ömür boyu hapse mahkum ettiği Bosnalı Sırp ordusunun eski başkomutanı Ratko Mladiç hakkındaki nihai karar, yarın açıklanacak.
1992-95 yılları arasında Bosna Hersek’teki savaş sırasında Srebrenitsa’da Müslümanlara yönelik soykırımdan, Bosna Hersek genelinde Müslüman ve Hırvatlara yönelik savaş suçlarından, Saraybosna kuşatması sırasında sivillerin terörize edilmesinden ve BM güçlerini rehin almak gibi suçlardan müebbet hapse mahkum edilen Mladiç, “adil yargılanmadığı” iddiasıyla hakkındaki karara itiraz etmişti.
Uluslararası Ceza Mahkemeleri Rezidüel Mekanizması (IRMCT), temyiz başvurusu sonrasındaki nihai kararın 8 Haziran 2021 tarihinde saat 15:00’te (GMT+2) IRMCT hakimleri Prisca Matimba Nyambe, Aminatta Lois Runeni N'gum, Seymour Panton, Elizabeth İbanda-Nahamya ve Mustapha El Baaj tarafından açıklanacağı duyurulmuştu.
Ordusuyla Srebrenitsa’ya girdikten sonra "Türklerden intikam almanın vakti geldi" diyerek aralarında 12 yaşında çocukların dahi bulunduğu 8 bin erkeğin sistematik olarak katledilmesine yönelik emri verdiği delillerle sabit olan Mladiç, Bosnalı Sırp kuvvetlerinin sistemli bir şekilde uyguladığı işkence, tecavüz ve dini mekanları tahribat eylemlerinin başlıca sorumlularından biri olarak görülüyor.
Dava sürecinde ne oldu?
1996 yılında verilen yakalama kararından 16 yıl sonra 26 Mayıs 2011’de Sırbistan’da yakalanan Mladic’in davası Mayıs 2012’de başladı.
ICTY'de 6 yıl süren davada karar, 22 Kasım 2016'da açıklandı. Mladic, "soykırım", ve "savaş kurallarını ihlal etmek" suçlarından ömür boyu hapse mahkum edildi.
"Soykırım" başlığı altında Srebrenitsa'da 1995'te yaşananlardan dolayı suçlu bulunan Mladic’in emrindeki Sırp güçlerinin hedefinin Srebrenitsa’nın Bosnalı Müslümanlardan temizlenmesi olduğuna hükmedilirken, bu hedefin savaş suçlusu Sırp komutan Radovan Karadzic ile Mladic’in ortak planı olduğu ifade edildi.
Mladic ayrıca 1992-1995 yıllarında Sırp güçleri tarafından kuşatma altında tutulan başkent Saraybosna'da sivillere yönelik saldırılar ve 1995'te BM gözlemcilerinin esir alınması olayından suçlu bulundu.
Mladic, ICTY'nin davalarını devralan Uluslararası Ceza Mahkemeleri Rezidüel Mekanizmasına (IRMCT) Haziran 2018'de yaptığı başvuruda, temyiz davasında görevli hakimlerden Theodor Meron, Carmel Agius, ve Liu Daqun'un değiştirilmesini istedi.
Mladic’in avukatı Dragan Ivetic, IRMCT'ye sunduğu talepte, hakimlerin Mladic’e karşı önyargılı olduklarını ileri sürerek bu isimlerin temyiz davasında da yer almaması gerektiğini savundu. Mladic’in talebini uygun bulan Mahkeme, temyiz dairesine Mparany Mamy Richard Rajohnson, Gberdao Gustave Kam ve Elizabeth Ibanda-Nahamya’yı atadığını açıkladı.
Temyiz kararında beraatını istedi
Lahey'deki Scheveningen Cezaevi'nde mahkumiyeti devam eden Mladic, temyiz davasında sağlık sorunlarını gerekçe göstererek duruşmanın ertelenmesini istedi.
Temyiz duruşması, daha önce yapılması planlansa da koronavirüs salgını nedeniyle 25 ve 26 Ağustos 2020’ye ertelenmişti.
